چاره جوییهای غمخواران مرا بیچاره کرد                    این گره در کار من از سوزن عیسی فتاد
چاره ی چشم گرانخواب است صائب شور عشق                    با نمک تلخی از این بادام می باید کشید
چاره ی دل عقل پر تدبیر نتوانست کرد                          خضر این ویرانه را تعمیر نتوانست کرد
چرا به راه خدا حبه ای نمی بخشد؟                               اگر بخیل خدا را کریم می داند
چراغ حسن را دست دعا فانوس می گردد                       خموشی نیست شمعی را که با پروانه می سازد
چراغ مهر از تردستی شبنم نمی میرد                       عبث ابر تر مژگان به داغ سینه می بارد
چرخ پر کوکبه سد ره عاشق نشود                            این سپندی است که چون برق ز مجمر گذرد
چشم آیینه گر از خواب به هم می آید                         مژه ی عاشق بی تاب به هم می آید
چگونه شیشه ی دل ایمن از شکست شود؟                که سنگ حادثه زین نُه حصار می بارد
چنان ز خویش برون آ که از اشاره ی موج                   حباب وار سبک ترک سر توانی کرد
چنان رمیده ز آسودگی دلم صائب                             که همچو زلف پریشانی از هوا گیرد
چنان که گل به سر شاخسار می آید                         به پای خود، سر عاشق به دار می آید
چنان که می شود آتش بلند از دامن                          ز نامه شوق ملاقات بیشتر گردد
چنان که ناز تو را دور می کند از من                            مرا به سوی تو عجز و نیاز می آرد
چندین هزار دردِ طلب غنچه گشته اند                         تا زین میان دل که سزاوار غم شود
چندین هزار قافله تا کعبه ی امید                             غیر از جنون ز راه بیابان که می برد؟
چندین هزار ملک سلیمان به باد رفت                         موران همان به خانه ی خود دانه می برند
چنین که تیغ مکافات در زبان بازی است                           صدا بلند در این کوهسار نتوان کرد
چنین که گوش گل از شبنم است پر سیماب                چه لازم است در این گلستان فریاد
چنین که من ز لباس تعلق آزادم                                عجب که پهلوی من نقش بوریا گیرد
چنین که می پرد از حرص خاکیان را چشم                      عجب اگر پر کاهی به کهکشان ماند
چو خصم سفله ز نرمی درشت می گردد                          ملایمت ز چه با روزگار باید کرد؟
چو دل شد آب، دست سعی از تدبیر کوته کن                    که این دریا عنان اختیار از ناخدا گیرد
چو سرو هر که به آزادگی قناعت کرد                                ز برگ ریز محال است بی نوا گردد
چو سرو هر که به بی حاصلی قناعت کرد                               جز این که دست زند بر کمر چه کار کند؟
چو شانه شد دل صد چاک من تمام انگشت                            نشد که حلقه ی آن زلف را شمار کند؟
چو صبح هر که دل از مهر صیقلی کرده است                         ز سینه اش نفس بی غبار می خیزد
چو صبح، تیغ دو دم هر که کار فرماید                                 امید هست که در یک نفس جهان گیرد
چو عشق دشمن جان شد حذر چه کار کند؟                          قضا چو تیر بر آرد سپر چه کار کند؟
چو غنچه مشت گریبان جمع کرده من                                 توجهی ز نسیم بهار می خواهد
چو گل گلاب شود ایمن از خزان گردد                                به آه گرم دل خویش آب باید کرد
چو ماه عید عزیز جهان شود صائب                                 ز بار درد قد هر که چون کمان گردد
چو می توان به خرابی به گنج شد معمور                        کسی برای چه در قید خان ومان ماند
چو نافه صائب اگر خون کنند در جگرت                         به کیمیای رضا مشک ناب باید کرد
چو نیست در همه ی کاروان زبان دانی                   چرا کنم چو جرس با دو صد زبان فریاد؟
چو هیچ کار به اندیشه بر نمی آید                             چه بر دل این همه اندیشه بار باید کرد
چون اژدها کلید در گنج گوهراند                               وز بهر نیم حبه جدل با گدا کنند
چون تیغ برآرد ز میان برق جهان سوز                         از ترکش پر تیر نیستان چه گشاید؟
چون خس و خار در این بحر سبک کن خود را                    تا تو را موج خطر دامن مادر گردد
چون رگ سنگست از خواب گران مژگان من                  سیلی دوران عجب دارم که بیدارم کند
چون ریشه ی درخت که ماند به جای خویش                  شد زندگیّ و طول امل برقرار ماند
چون صدف باید اگر لب باز کردن ناگزیر                         در هوای ابر سرمستانه می باید گشود
چون صنوبر در سر هر موی دارد ناله ای                            هر که دل های پریشان را نگهبانی کند
چون غرض در آشنایی نیست، می دارد بقا                          صحبت یاران خالص دیر بر هم می خورد
چون کف بحر سبک جولانان                                   بر سر آب، روان می باشند
چون گل شکفته باش در این انجمن که صبح                    تسخیر کرد روی زمین را به نوشخند
چون گل فریب خنده ی شادی نمی خورند                         آنان که دل ز گریه سبک بار کرده اند
چون میسر نیست سیر بحر بی کشتی تو را                        تلخی دریا ز روی ناخدا باید کشید
چون نی از ناله دلی را نکنی گر بیدار                              نُقل این تلخ دهانان شکری باید کرد
چون هوا مغلوب شد تخت سلیمان می شود                    بادبان چون غوطه در دریا زند لنگر شود
چون یوسف از امداد خسیسان مرو از راه                        کز چاه برآرند و به بازار فروشند
چه احتیاج کمند است در شکار تو را؟                     که چشم شوخ تو نخجیر با کمان گیرد
چه بود عالم ایجاد، که صحرای جنون                        از دل تنگ به چشمم قفسی می آید
چه پروا دارد از سنگ ملامت هر که مجنون شد؟          که کبک مست در کهسار ها مستانه می خندد
چه حاجت است دعا دل چو بی اراده شود؟                         کف نیاز بود هر زمین که ساده بود
چه حاجت است گشودن دهن به حرف سوال؟                   زبان اهل طلب را کریم می داند
چه خیال است دل آزاد شود زیر فلک؟                             مرغ در بیضه محال است که پر باز کند
چه رسم است این که هر کس از سعادت بهره ای دارد            برای استخوانی گرد عالم چون هما گردد
چه سود از کارفرمایان ظاهر بی دماغان را،                 که در دل کارفرمایی ز ذوق کار می باید
چه شد که هیچ نداری، کم است این نعمت                    که آستان تو را بی گدا گذاشته اند؟
چه ضرور است  به تدبیر کنی مشکل تر؟                  مشکلی را که به تسلیم توان آسان کرد
چه غم ز رفتن چشم است پیر کنعان را؟                     شکوفه برگ خود از بهر بار می ریزد
چه غم ز سختی ایام، پاک گوهر را؟                            که لعل در جگر سنگ آبدار شود
چه فتنه ها که کند آن چشم شوخ در مستی                که کار رطل گران وقت خواب ناز کند
چه گوهر است ندانم نهفته در دل من                         که می کند همه شب هم چو پاسبان فریاد
چه مو سفید شود بر مدار سر ز سجود                         نماز فوت در این صبحگاه نتوان کرد
چه نعمتی است که بی حاصلان نمی دانند                که تخم اشک چه گل ها به بار می آرد